Horse Power (HP) සහ Brake Horse Power (BHP) අතර ඇති වෙනස
Motor Guide අපි අද කතා කරන්න යන්නෙ වාහන ලෝකයේ ගොඩක් දෙනෙක් නිතරම කතා කරන, ඒ වගේම ගොඩක් වෙලාවට පැටලැවෙන මාතෘකාවක් ගැන. ඒ තමයි "Horse Power" එහෙමත් නැත්නම් අශ්ව බල (HP) කියන සංකල්පයයි, "Brake Horse Power" එහෙමත් නැත්නම් බ්‍රේක් අශ්ව බල (BHP) කියන සංකල්පයයි අතර තියෙන ඇත්තම වෙනස මොකක්ද කියන කාරණාව.
අපි මේ ක්ෂේත්‍රයේ ඉන්න අය විදියට නිතරම දකින දෙයක් තමයි, වාහනයක් ගන්න යනකොට ගොඩක් අය ඒකේ කැටලොග් එකේ තියෙන HP හෝ BHP අගය විතරක් බලලා වාහනේ පවර් එක ගැන තීරණයකට එන එක. හැබැයි මේ දෙක අතර හරිම වැදගත් තාක්ෂණික වෙනස්කම් කිහිපයක් තියෙනවා. ඒක හරියටම තේරුම් ගත්තොත් විතරයි අපිට පුළුවන් වෙන්නේ වාහනයක එන්ජින් එකේ සැබෑ ක්‍රියාකාරීත්වය ගැන හරියටම අවබෝධයක් ලබා ගන්න.
Horse Power (HP) යනු කුමක්ද?
මුලින්ම අපි බලමු මොකක්ද මේ සාමාන්‍ය "Horse Power" (HP) කියන්නේ කියලා. මේක පරණම සංකල්පයක්. සරලවම කිව්වොත්, අශ්වයෙක්ට නියමිත කාලයක් තුළ කරන්න පුළුවන් වැඩ ප්‍රමාණය මත පදනම් කරගෙන තමයි මේ මිනුම ඉස්සර හදාගත්තේ. ජේම්ස් වොට් (James Watt) කියන විද්‍යාඥයා තමයි වාෂ්ප එන්ජින්වල බලය අශ්වයන්ගේ බලයත් එක්ක සංසන්දනය කරලා මේ ඒකකය හඳුන්වා දුන්නේ. තාක්ෂණික පැත්තෙන් බැලුවහම, HP කියන්නේ න්‍යායාත්මකව එන්ජිමකින් නිෂ්පාදනය කරන්න පුළුවන් උපරිම බලයයි.
මේක මනින්නේ එන්ජිම කිසිම අමතර බරකින් තොරව, ඒ කියන්නේ විකල්ප (Alternator), පවර් ස්ටියරින් පම්ප්, ඒසී කම්ප්‍රෙසර් වගේ කිසිම උපකරණයක් ක්‍රියාත්මක නොවී, හුදෙක් එන්ජිම විතරක් තනියම කැරකෙනකොට ලැබෙන බලය විදිහට සලකන්න පුළුවන්.
Brake Horse Power (BHP) යනු කුමක්ද?
ඊටපස්සේ අපි බලමු මොකක්ද මේ "Brake Horse Power" (BHP) කියන්නේ කියලා. මේක තමයි වඩාත්ම යථාර්ථවාදී සහ ප්‍රායෝගික අගය. මෙතන "Brake" කියන වචනය පාවිච්චි කරන්නේ වාහනයේ තිරිංග (Brakes) පද්ධතිය නිසා නෙවෙයි. ඉස්සර කාලේ එන්ජින්වල බලය මනින්න පාවිච්චි කළ උපක්‍රමයක් වන "Prony brake" කියන ඩයිනමෝමීටරයක් (Dynamometer) වැනි බර යෙදීමේ ක්‍රමයක් මත පදනම් වෙලා තමයි මේ නම හැදිලා තියෙන්නේ. සරලව කිව්වොත්, BHP කියන්නේ එන්ජිම සම්පූර්ණ උපාංග එක්ක (ඒසී, ඕල්ටනේටර්, ගියර් පෙට්ටිය ආදී සියලුම දේවල් සමඟ) සැබෑ ලෙසම රෝදවලට හෝ ෆ්ලයිවීල් එකට ලබා දෙන සැබෑ බලයයි.
ප්‍රධාන වෙනස: Power Loss (බලය අහිමි වීම)
මේ දෙක අතර තියෙන ප්‍රධානම වෙනස තමයි Power Loss එක. එන්ජිමක් ඇතුළේ පිස්ටන්, වැල්ව්ස්, ක්‍රෑන්ක්ෂාෆ්ට් වගේ කොටස් එකිනෙක ගැටෙද්දී ඇතිවන Friction එක නිසාත්, වාහනයේ අනෙකුත් අත්‍යවශ්‍ය උපාංග ක්‍රියාත්මක වෙන්න එන්ජිමෙන් යම් බලයක් ලබා ගැනීම නිසාත්, න්‍යායාත්මකව තියෙන HP අගයට වඩා ප්‍රායෝගිකව ලැබෙන BHP අගය හැමවිටම ටිකක් අඩුයි. ඒ නිසා වාහනයක සැබෑ driving අත්දැකීම ලබා දෙන්නේ HP අගය නෙවෙයි, මේ BHP අගයයි.
අනෙකුත් මිනුම් ඒකක
අපි තවදුරටත් මේ ගැන කතා කළොත්, වර්තමාන නවීන වාහන ලෝකයේ මේ HP සහ BHP කියන යෙදුම්වලට අමතරව 'PS' (Pferdestärke - ජර්මානු ක්‍රමය) සහ 'kW' (කිලෝවොට්) කියන ඒකකත් පාවිච්චි කරනවා. මේ හැම එකකින්ම මනින්නේ බලය වුණත්, මනින ක්‍රමවේදය සහ උපාංග සම්බන්ධ වන ආකාරය අනුව අගයන්වල පොඩි පොඩි වෙනස්කම් තියෙන්න පුළුවන්. උදාහරණයක් විදිහට, 1 Horse Power කියන්නේ ආසන්න වශයෙන් 0.745 කිලෝවොට් (kW) ප්‍රමාණයකටයි.
වාහන හිමිකරුවන් දැනගත යුතු දේ
වාහන හිමිකරුවෙක් විදිහට ඔබ දැනගත යුතු වැදගත්ම කාරණාව තමයි, වාහනයක් මිලදී ගැනීමේදී හෝ මොඩිෆයි කිරීමේදී ඔබ සැමවිටම අවධානය යොමු කළ යුත්තේ BHP අගය කෙරෙහි වීම. එන්ජින් එකක් ටියුන් කරද්දී, ටර්බෝචාජර් එකක් දාද්දී එන්ජිමේ ඝර්ෂණය අඩු කරලා, වාතය සහ ඉන්ධන දහනය වැඩි කරලා මේ BHP අගය වැඩි කරගන්න තමයි කාර්මික ශිල්පීන් කටයුතු කරන්නේ. එහෙම නැතුව කඩදාසිවල විතරක් පෙනෙන HP අගය වැඩි කරගැනීමෙන් වාහනයේ සැබෑ ධාවන කාර්යක්ෂමතාව වැඩි වෙන්නේ නැහැ.
Motor Guide අපේ උපදෙස
Motor Guide අපේ උපදෙස තමයි, වාහනයක පිරිවිතර (Specifications) බලද්දී HP සහ BHP කියන්නේ එකම දෙයක් විදිහට හිතන්න එපා. සැමවිටම වාහනයේ සැබෑ ක්‍රියාකාරීත්වය, ඉන්ධන දහනය සහ රෝදවලට ලැබෙන බලය තීරණය වන්නේ මේ BHP අගය මතයි. වාහනයක එන්ජිමේ කිසියම් දුර්වලතාවක්, බලය අඩු වීමක් හෝ අමුතු ශබ්දයක් දැනෙනවා නම්, ඒක නොසලකා හැරීමෙන් එන්ජිමේ ආයු කාලය අඩුවෙන්න පුළුවන්. ඒ නිසා නිසි කලට වාහනය සර්විස් කරලා, ඩයිනෝ ටෙස්ට් (Dyno Test) එකක් මඟින් ඔබේ වාහනයේ සැබෑ තත්වය පරීක්ෂා කරගන්න එක නුවණට හුරුයි. ඒ වගේම නවීන වාහන සහ තාක්ෂණය ගැන මෙවැනිම වටිනා තොරතුරු දැනගන්න හැමදාමත් අපේ Motor Guide එක්ක රැඳී ඉන්න කියලත් මතක් කරනව.
ලියන ලද්දේ
Nisaga Sandaru
A versatile and highly experienced professional, currently an Automobile undergraduate at the University of Jaffna, with strong technical expertise grounded in hands-on work as a technician with SriLankan Airlines Ground Support Equipment (GSE). Holding an Automobile NVQ Level 3 qualification, along with specialized certifications in Vehicle ECU Programming and Diagnosis, and extensive experience in arc welding and vehicle body painting, and well equipped to handle complex automotive, diagnostic, and fabrication-related tasks with a high level of competence.
