Motobike එකක බ්රේක් පද්ධතියට වාතය ඇතුළු වූ විට (Air lock) නිවැරදිව ඉවත් කරන ක්රමය
බයික් එකක බ්රේක් පද්ධතිය කියන්නේ තමන්ගේ ජීවිතේ ආරක්ෂාව තීරණය කරන ප්රධානම සාධකය. සමහර වෙලාවට බ්රේක් ලිවර් එක තද කරද්දී ඒකේ කිසිම තද ගතියක් නැතුව "ස්පොන්ජි" (Sponge) ගතියක් දැනෙනවා නම්, ඒ කියන්නේ බ්රේක් පද්ධතිය ඇතුළට වාතය ඇතුළු වෙලා කියන එක. මේකට අපි කාර්මික භාෂාවෙන් කියන්නේ "Air Lock" එකක් කියලා. වාතය කියන්නේ බ්රේක් ඔයිල් වගේ නෙවෙයි, ඒක තෙරපන්න (Compress) පුළුවන් වායුවක්. ඒ නිසා ඔයා ලිවර් එක තද කරද්දී ඒ පීඩනය කෙලින්ම බ්රේක් කැලිපර් එකට යන්නේ නැතුව වාතය ඇතුළේම දිය වෙලා යනවා. අද Motor Guide අපි කියලා දෙන්නම් ඉතාම ආරක්ෂිතව මේ වාතය ඉවත් කරන්නේ (Brake Bleeding) කොහොමද කියලා.
වැඩේ පටන් ගන්න කලින් පෙර සූදානම
බ්රේක් පද්ධතියේ වාතය ඉවත් කරගන්න කලින් අවශ්ය කරන උපකරණ ටික ළඟ තියාගන්න ඕනේ. ප්රධාන වශයෙන්ම බයික් එකේ නිෂ්පාදකයා නිර්දේශ කරපු බ්රේක් ඔයිල් වර්ගය (සාමාන්යයෙන් DOT 3 හෝ DOT 4), අටේ හෝ දහයේ මුදු යතුරක් (Ring Spanner), සහ පිරිසිදු බට කෑල්ලක් (Transparent tube) ඕනේ වෙනවා.
මෙතනදී විශේෂයෙන් මතක තියාගන්න, බ්රේක් ඔයිල් කියන්නේ බයික් එකේ පේන්ට් එකට ඉතාම අහිතකර දෙයක්. ඒ නිසා හදිසියේවත් ඔයිල් බින්දුවක් පේන්ට් එකේ ගෑවුණොත් වහාම වතුරෙන් සෝදන්න ඕනෙ. වැඩේ පටන් ගන්න කලින් හැන්ඩ්ල් එක කෙලින් කරලා බ්රේක් ඔයිල් කප් එක (Master Cylinder Reservoir) සමතල මට්ටමක තියාගන්න.
මාස්ටර් සිලින්ඩරය සහ ඔයිල් පිරවීම
මුලින්ම බ්රේක් ඔයිල් කප් එකේ පියන ගලවලා ඒකේ තියෙන රබර් සීල් එක පරිස්සමෙන් අයින් කරන්න. දැන් ඒකට අලුත් බ්රේක් ඔයිල් උපරිම මට්ටමට (Max level) පුරවන්න. වාතය අයින් කරන ක්රියාවලියේදී කප් එකේ ඔයිල් මට්ටම අඩු වෙනවා. ඒක සම්පූර්ණයෙන්ම හිස් වුණොත් ආයෙත් සැරයක් පද්ධතියට වාතය ඇතුළු වෙනවා. ඒ නිසා මුළු වැඩේ පුරාවටම කප් එකේ ඔයිල් තියෙනවාද කියලා අවධානයෙන් ඉන්න එක ඉතාම වැදගත්.
බ්රේක් බ්ලීඩින් (Brake Bleeding) පියවර
දැන් බයික් එකේ රෝදය ගාව තියෙන බ්රේක් කැලිපර් එකේ තියෙන "Bleed Nipple" එක සොයාගන්න. ඒකේ තියෙන රබර් කැප් එක අයින් කරලා මම කලින් කිව්ව විනිවිද පෙනෙන බටය ඒකට සවි කරන්න. බටයේ අනෙක් කෙළවර බ්රේක් ඔයිල් ස්වල්පයක් තියෙන බෝතලයකට ගිල්වන්න.
දැන් බ්රේක් ලිවර් එක වේගයෙන් හතර පස් පාරක් තද කරලා අන්තිම පාරේ තද කරගෙනම ඉන්න. ලිවර් එක තද කරගෙන ඉන්න අතරතුර, මුදු යතුර පාවිච්චි කරලා බ්ලීඩ් නිපල් එක බුරුල් කරන්න. එතකොට බටය දිගේ ඔයිල් සහ වායු බුබුළු පිටවෙනවා ඔයාට පෙනේවි.
පද්ධතියේ පීඩනය ස්ථාවර කිරීම
නිපල් එක බුරුල් කළාම බ්රේක් ලිවර් එක සම්පූර්ණයෙන්ම ඇතුළට යනවා. ඒ වෙලාවේ ලිවර් එක අතහරින්න එපා. ලිවර් එක තද කරගෙනම ඉද්දී නිපල් එක ආපහු තද කරන්න. දැන් නැවතත් ලිවර් එක "පම්ප්" (Pump) කරලා තද කරගෙන ඉන්න. මේ ක්රියාවලිය බටය දිගේ එන ඔයිල් වල කිසිම වායු බුබුළක් (Air bubbles) පෙනෙන්න නැති වෙනකම් දිගටම කරන්න ඕනේ. වායු බුබුළු එන එක නතර වුණාම නිපල් එක හොඳින් තද කරලා බටය ඉවත් කරන්න.
අවසාන පරීක්ෂාව සහ ආරක්ෂාව
වැඩේ ඉවර වුණාම බ්රේක් කප් එකට අවශ්ය ප්රමාණයට ඔයිල් පුරවලා පියන තද කරන්න. දැන් බ්රේක් ලිවර් එක තද කරලා බලද්දී ඒකේ හොඳ "ග්රිප්" එකක් හෙවත් තද ගතියක් තියෙන්න ඕනේ. බයික් එක පාරට දාන්න කලින් අඩු වේගයකින් ගිහින් බ්රේක් වැඩ කරනවාද කියලා කිහිප සැරයක්ම පරීක්ෂා කරලා බලන්න. මතක තියාගන්න, බ්රේක් ඔයිල් අවුරුදු දෙකකට සැරයක්වත් සම්පූර්ණයෙන් මාරු කරන එක එන්ජින් ඔයිල් මාරු කරනවා වගේම වැදගත් දෙයක්. මොකද පරණ වුණාම බ්රේක් ඔයිල් වලට වාතයේ තියෙන තෙතමනය උරාගෙන පීඩනය පවත්වා ගැනීමේ ශක්තිය අඩු වෙනවා.
Motor Guide අපේ උපදෙස්: මේ වැඩේ තනිවම කරන්න අමාරුයි නම් තව කෙනෙක්ගේ සහය ගන්න. එක්කෙනෙක් ලිවර් එක පම්ප් කරද්දී අනෙක් කෙනාට නිපල් එක බුරුල් කරන්න ලේසියි. බ්රේක් එක්ක සෙල්ලම් කරලා තමන්ගේත් අනුන්ගේත් ජීවිත අනතුරේ දාගන්න එපා.
ලියන ලද්දේ
Nisaga Sandaru
A versatile and highly experienced professional, currently an Automobile undergraduate at the University of Jaffna, with strong technical expertise grounded in hands-on work as a technician with SriLankan Airlines Ground Support Equipment (GSE). Holding an Automobile NVQ Level 3 qualification, along with specialized certifications in Vehicle ECU Programming and Diagnosis, and extensive experience in arc welding and vehicle body painting, and well equipped to handle complex automotive, diagnostic, and fabrication-related tasks with a high level of competence.
